Ong dú bản địa gồm những loài nào

Nhiều người nghĩ ong dú là một loài. Thực ra đó là tên gọi chung cho cả một nhóm ong không ngòi đốt, gồm nhiều loài khác nhau.

Biết điều này giải thích được khá nhiều thứ, nhất là khi thấy tổ nơi này khác tổ nơi kia.

Vì sao lại có nhiều loài

Nhóm ong không ngòi đốt phân bố rộng khắp vùng nhiệt đới, và đã tách thành rất nhiều loài qua thời gian.

Ở Việt Nam, người nuôi gặp một số loài phổ biến, mỗi loài có kích thước và tập tính hơi khác nhau.

Tên khoa học thì phức tạp và ít người dùng. Trong thực tế, người nuôi gọi theo tên dân gian, và cùng một loài ở hai vùng có khi mang hai tên khác nhau.

Điều này gây nhầm lẫn khi mua bán, nên tốt nhất là mô tả đặc điểm thay vì chỉ gọi tên.

Vì sao điều này quan trọng với người mua

Mua tổ mà không biết loài thì khó so sánh giữa hai nơi.

Một tổ loài nhỏ với ống vào tổ mảnh có thể trông yếu hơn tổ loài lớn, dù thực ra cả hai đều khoẻ.

Sản lượng cũng khác. Kỳ vọng đặt theo loài này rồi mua loài khác thì dễ thất vọng.

Vì vậy khi mua nên hỏi rõ: tổ này là loài gì theo cách gọi ở đây, và loài đó có gì khác so với loài phổ biến ở vùng mình.

Cách người nuôi thường phân biệt

Ít ai dùng tên khoa học. Người nuôi phân biệt qua những gì nhìn được.

Kích thước ong: đứng nhìn cửa tổ vài phút là thấy rõ loài nào con nhỏ hơn.

Hình dạng ống vào tổ: có loài xây ống dài và loe, có loài chỉ là một lỗ nhỏ gọn.

Màu sắc: từ đen tuyền tới nâu vàng tuỳ loài.

Cách phản ứng khi bị động: có loài bu lên tay rất nhiều, có loài chỉ lượn quanh.

Ở Đông Nam Bộ thì sao

Ở Đông Nam Bộ, loài người nuôi hay gặp nhất là loài thân nhỏ màu đen, làm tổ trong hốc cây và vách tường cũ.

Điều đó không có nghĩa là các loài khác không nuôi được ở đây, chỉ là ít phổ biến hơn.

Khi mua tổ trong vùng thì phần lớn sẽ là loài này, nên dễ so sánh giữa các nơi bán.

Ở Ong Dú Bản Địa, khách được nói rõ loài đang nuôi và đặc điểm của nó, để họ biết mình đang mua gì và kỳ vọng cho đúng.

Đừng xếp hạng loài

Câu hỏi hay gặp là loài nào tốt nhất. Câu đó không có câu trả lời chung.

Loài cho nhiều mật hơn thì có khi khó chăm hơn hoặc kén vùng hơn. Loài dễ nuôi thì sản lượng khiêm tốn.

Và quan trọng hơn cả loài là việc loài đó có hợp với vùng của mình không.

Cách hợp lý là chọn loài phổ biến ngay tại vùng mình ở, vì đó là loài đã chứng minh sống được ở điều kiện đó.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Nghĩ mọi tổ ong dú đều cùng một loài
• So sản lượng giữa hai loài khác nhau rồi kết luận đàn kém
• Chọn loài theo lời đồn thay vì theo vùng mình ở

Câu hỏi thường gặp

Việt Nam có bao nhiêu loài ong dú?

Có nhiều loài, và tên gọi dân gian còn khác nhau theo vùng nên khó nói một con số chính xác.

Loài nào cho nhiều mật nhất?

Tuỳ vùng và tuỳ điều kiện. Không có loài nào tốt nhất trong mọi hoàn cảnh.

Có thể nuôi nhiều loài trong cùng một trại không?

Được, nhưng nên đặt tách khu và hiểu rõ đặc điểm từng loài.

Làm sao biết tổ mình mua là loài gì?

Hỏi người bán và quan sát kích thước ong cùng hình dạng ống vào tổ.

Ở Đông Nam Bộ phổ biến loài nào?

loài thân nhỏ màu đen, làm tổ trong hốc cây và vách tường cũ