Loài nhỏ và loài lớn trong nhóm bản địa

Khác biệt dễ thấy nhất giữa các loài ong dú là kích thước. Và nó kéo theo nhiều thứ khác hơn người ta tưởng.

Con ong nhỏ hay lớn quyết định chúng ăn được hoa nào, gom được bao nhiêu, và cần chăm ra sao.

Kích thước quyết định nguồn hoa

Ong nhỏ, vòi ngắn thì vào được những bông hoa li ti mà loài lớn hơn không khai thác được.

Ngược lại loài lớn hơn tiếp cận được nhiều loại hoa hơn và mỗi chuyến mang về nhiều hơn.

Nghĩa là hai loài trong cùng một khu vườn thực ra ăn ở những nguồn hơi khác nhau.

Điều này giải thích vì sao ở vườn nhiều hoa dại li ti thì loài nhỏ lại cho kết quả tốt hơn.

Sản lượng không tỉ lệ với kích thước

Nghe hợp lý là loài lớn cho nhiều mật hơn, nhưng thực tế không đơn giản vậy.

Sản lượng phụ thuộc vào số quân trong đàn, hiệu quả khai thác nguồn hoa sẵn có, và khả năng chịu được điều kiện của vùng.

Một đàn loài nhỏ đông quân, khai thác đúng nguồn hoa quanh đó, có thể cho nhiều hơn một đàn loài lớn mà thưa quân và không hợp vùng.

Vì vậy đừng chọn loài theo kích thước, mà theo việc loài đó có hợp với vườn nhà mình không.

Ảnh hưởng tới cách chăm

Loài nhỏ thân mỏng nên chịu nắng nóng kém hơn. Ở Đông Nam Bộ thì nắng chiều mùa khô gắt, thùng đặt nơi trống dễ quá nhiệt, nên phần che nắng càng quan trọng với loài nhỏ.

Loài nhỏ cũng yếu thế hơn khi kiến tấn công, nên chống kiến phải kỹ hơn.

Loài lớn hơn thì chống trả tốt hơn và chịu xáo trộn khá hơn, nhưng cần thùng rộng hơn khi đàn phát triển.

Về cơ bản thì cách chăm giống nhau, chỉ khác ở mức độ cẩn thận với vài khâu.

Chọn theo nguồn hoa quanh nhà

Đây là tiêu chí thực tế nhất.

Đi một vòng bán kính vài trăm mét quanh nhà và nhìn xem hoa gì chiếm phần lớn.

Nếu chủ yếu là hoa dại li ti và cây bụi thì loài nhỏ khai thác hiệu quả.

Nếu có nhiều cây ăn trái hoa lớn hơn thì loài lớn hơn có lợi thế.

Ở Đông Nam Bộ, nguồn chính gồm tràm, điều, cao su, và loài loài thân nhỏ màu đen, làm tổ trong hốc cây và vách tường cũ đã quen khai thác đúng những nguồn đó.

Nuôi hai loài cùng lúc

Có người nuôi cả hai loài trong một trại để tận dụng nguồn hoa khác nhau.

Việc này khả thi nhưng cần lưu ý: đặt tách khu, đừng để tổ hai loài sát nhau.

Ghi rõ loài trong sổ để tránh nhầm khi tách hay ghép đàn, vì hai loài khác nhau thì không ghép được.

Và đừng so sánh trực tiếp sản lượng giữa hai loài, vì mỗi loài có mức bình thường riêng.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Chọn loài lớn vì nghĩ cho nhiều mật hơn
• So sản lượng hai loài rồi kết luận đàn nào kém
• Đặt tổ hai loài sát nhau

Câu hỏi thường gặp

Loài lớn có cho nhiều mật hơn không?

Không chắc. Sản lượng phụ thuộc số quân và nguồn hoa nhiều hơn kích thước.

Loài nhỏ có khó nuôi hơn không?

Cần kỹ hơn ở khâu che nắng và chống kiến, còn lại tương tự.

Nuôi hai loài trong một vườn có tranh nguồn không?

Có phần nào, nhưng chúng khai thác những nguồn hơi khác nhau.

Làm sao chọn loài hợp vườn mình?

Xem hoa gì chiếm phần lớn trong bán kính vài trăm mét quanh nhà.

Ở Đông Nam Bộ loài nào hợp nhất?

loài thân nhỏ màu đen, làm tổ trong hốc cây và vách tường cũ, vì đã quen khai thác nguồn hoa tại chỗ.